ترجمه:

بسم الله الرحمن الرحیم

آیا ندیدی پروردگارت با فیل سواران [= لشکر ابرهه که برای نابودی کعبه آمده بودند] چه کرد؟! (۱)

آیا نقشه آنها را در ضلالت و تباهی قرار نداد؟! (۲)

و بر سر آنها پرندگانی را گروه گروه فرستاد، (۳)

که با سنگهای کوچکی آنان را هدف قرارمی‌دادند؛ (۴)

سرانجام آنها را همچون کاه خورده‌شده (و متلاشی) قرار داد! (۵)

شأن نزول:

مگر داستان اصحاب فیل را نشنیده‌اى؟!

در حدیثى از امام على بن الحسین علیه السلام مى‌خوانیم: «ابوطالب همواره با شمشیرش از پیغمبر اکرم صلى الله علیه و آله دفاع مى‌کرد تا آنجا که مى‌فرماید: (روزى) «ابوطالب» عرض کرد: فرزند برادر! آیا تو مبعوث به همه مردم شده‌اى، یا تنها به قوم خودت؟

پیغمبر صلى الله علیه و آله فرمود: نه، مبعوث به جمیع انسان‌ها شده‌ام، از سفید و سیاه، عربى و عجمى، سوگند به کسى که جانم در دست او است، که من همه انسان‌هاى سفید پوست و سیاه پوست را به این آئین دعوت مى‌کنم، و تمام کسانى را که بر قله کوه‌ها و دریاها هستند به این آئین فرا مى‌خوانم، و من تمام کسانى که به زبان‌هاى فارسى و رومى سخن مى‌گویند را به سوى هدایت دعوت مى‌کنم.

هنگامى که این سخن به گوش قریش رسید، در حیرت فرو رفتند و گفتند: آیا گوش به سخنان فرزند برادرت نمى‌دهى که چه مى‌گوید؟

به خدا سوگند اگر مردم فارس و روم این سخنان را بشنوند، ما را از سرزمینمان مى‌ربایند! و سنگ‌هاى خانه کعبه را قطعه قطعه جدا مى‌کنند! اینجا بود که خداوند آیه شریفه وَ قالُوا إِنْ نَتَّبِعِ الْهُدى‌ مَعَکَ نُتَخَطَّفْ مِنْ أَرْضِنا أَ وَ لَمْ نُمَکِّنْ لَهُمْ حَرَماً آمِناً یُجْبى‌ إِلَیْهِ ثَمَراتُ کُلِّ شَیْ‌ءٍ: «آنها گفتند: اگر ما هدایت را با تو بپذیریم (و از تو تبیعت کنیم) ما را از سرزمینمان مى‌ربایند!، آیا ما آنها را در حرم امنى که ثمرات هر چیز را به سوى آن مى‌آورند جاى ندادیم»؟ «1»

و درباره این سخن آنها که خانه کعبه را متلاشى مى‌کنند، سوره «فیل» را نازل کرد» (و به آنها گوشزد نمود: هیچ کس قادر بر چنین کارى نیست). «2»

پانویس:

  1. «سوره قصص، آیه 57»
  2. «نور الثقلین» ، ج 4 ، ص 135 ، و ج 5 ، ص 699 ، ح 8 ؛ «روضة الواعظین» الفتال نیشابوری ، ص 54 .

منابع:

  • شان نزول آیات قرآن جلد:١ نویسنده:مکارم شیرازی، ناصرناشر:مدرسه الامام علی بن ابی طالب علیه السلام محل نشر:قم – ایران سال نشر:١٣٨۵
  • کتابخانه ی دیجیتال مدرسه ی فقاهت :

http://lib.eshia.ir/27591/1/511

و

http://lib.eshia.ir/27591/1/512